Twee leerlingen van de onvergetelijke Wim Overgaauw lieten recent een nieuwe cd het licht zien. Van Martijn van Iterson kwam het album It's Happening uit, en Jesse van Ruller maakte Herbs, fruits, balms and spices. Zelden zullen twee platentitels zo duidelijk hebben aangegeven wat het verschil tussen beide producties is. Van Iterson zegt in zijn muziek:
hier ben ik, dit ben ik, en mijn spel mag er wezen. Van Ruller zegt: er is zoveel lekkers in deze wereld, zoveel moois waarvanik er dankbaar gebruik wil maken om mijn eigen stekkie te vinden. Daaruit zou geconcludeerd kunnen worden dat de cd van een zoekende Van Ruller wel minder interessant zal zijn dan dievan de zelfverzekerde Van Iterson, maar zo simpel ligt het niet. Temeer niet omdat persoonlijke smaak in vele gevallen ook nog een belangrijke rol speelt.
Dat laatste geldt wat mij betreft vooral voor It's Happening. Van Iterson demonstreert een muzikale opvatting die mij weinig doet. Hij speelt op het eerste gehoor wat dromerige melodieën, extra aangezet door wollige synthesizer-klanken. Ikschrijf hier 'op het eerste gehoor' omdat je - als je wat beter luistert - wel degelijk de concentratie van de gitarist, zijn vaardigheid, zijn toewijding en intensiteit kunt horen. Ook die van de musici die hij bij de opnamen uitnodigde, onder wie collega-gitarist Peter Tiehuis, pianist Karel Boehlee (op fender rhodes), bassist Theo de Jong en vooral de als altijd weer voortreffelijke saxofonist Toon Roos.
Maar anderszins blijft hetgeen ik op het eerste gehoor hoorde, ook bij het tweede en derde gehoor bestaan. Een emotie die ik niet deel met de musici. Jesse van Rullers cd is een heel ander verhaal. Vooral doordat elk van de tien stukken zijn eigen karakter heeft. De mix van invloeden uit alle windstreken is even groot als de variëteit van passie, swing, fascinerende arrangementen, spanning, rustieke momenten, het is er allemaal. Van Ruller zoekt niet maar vindt in alle muziek die er bestaat iets van zijn gading, iets dat hij in zijn eigen idioom kan inpassen.
Uiteraard zijn de bezettingen even verschillend; van trio's (met bassist Frans van Geest en drummer Martijn Vink) uitlopend tot kwartetten met saxofonist Jan Menu en een kwintet met trompettist Angelo Verploegen, tot en met een bandoneon en drie bata-drums domineren. Argentijnse, Afrikaans en Europese elementen vormen een even spannend als natuurlijk geheel met elkaar. Balms & Spices is de titel van deze compositie, maar die heeft enige beperking in zich. Dit stuk is meer dan lekker geuren en kruidige smaken. Maar het is lastig om onder woorden te brengen wat het dan wel is. Het is muziek die niets te maken heeft met iets dat niet muzikaal is. Het is eigenlijk een prachtige ode aan het fenomeen muziek zelf.
© Jan Rensen, 16 juli 1998